Overnamemarkt 2016 koelt af

Redactie team, Brookz | April 1, 2016

De eerste drie maanden is de (internationale) overnamemarkt stroef uit de startblokken gekomen. Onrust op de financiële markten, een stagnerend China, een mogelijke Brexit: het helpt allemaal niet voor het klimaat op de overnamemarkt. Uit cijfers van databedrijf Dealogic blijkt dat de waarde van alle deals boven de 50 miljoen euro in Europa in de afgelopen twee maanden vergelen met vorig jaar ruimschoots is gehalveerd. Hoewel er op de MKB-overnamemarkt nog niet zoveel aan de hand lijkt te zijn, laten de recente resultaten van de Brookz Overname Barometer wel zien dat ook de markt voor deals tussen de 1 en 30 miljoen euro iets aan het afkoelen is.

Uit de meting van de tweede helft van 2015 blijkt al dat het aantal overnamedeals in de laatste 6 maanden van 2015 ruim 15% minder is dan het aantal overnametransacties in de eerste zes maanden van 2015. Daarnaast is bij een meerderheid van de overnameadvieskantoren (63%) het aantal nieuwe opdrachten (koop- en verkoop) in H2-2015 weliswaar toegenomen, maar is er bij bijna vier op de tien kantoren sprake van stabilisatie of achteruitgang. Gevraagd naar de verwachtingen voor de eerste 6 maanden van 2016 zijn de meeste adviseurs nog steeds overwegend positief, al is het beeld verdeeld. Terwijl een op de drie adviseurs denkt dat de zelfs markt nog iets zal stijgen, denkt 50% van alle adviseurs dat de markt stabiel blijft en 13 procent dat de markt zal gaan dalen. In vergelijking met de zomer van 2015 zijn de verwachtingen duidelijk minder positief: Toen dacht slechts 2% van alle adviseurs dat de markt zou gaan verslechteren.

Transacties per branche

Als we kijken naar de verdeling van de transacties over de verschillende branches (zie figuur 1) dan zien we weinig verschillen tussen het eerste en tweede half jaar van 2015. Veertig procent van de transacties vond plaats in de branches Zakelijke dienstverlening en Industrie & Productie en dat was de eerste 6 maanden van 2016 ook het geval. Het aantal transacties in de branches Groot- & Detailhandel en ICT en internet nam met 3% toe ten opzichte van H1-2015. Een duidelijke afname ten opzichte van H1-2015 is het aantal transacties in Agri & Food.

Waardeontwikkeling stabiel

In de voorgaande Overname Barometers hebben de overnameadvieskantoren de gemiddelde multiples per branche gedefinieerd. Een multiple is de uitkomst van de deelsom waarbij de transactieprijs wordt gedeeld door de EBITDA – brutowinst of winst voor aftrek van interest, belastingen, afschrijvingen op activa en afschrijvingen op leningen en goodwill – van het bedrijf in kwestie. Deze multiples bieden een goede indicatie en crosscheck voor bedrijfswaarderingen in de nabije toekomst. In de tweede helft van 2015 waren de meeste multiples per branche stabiel. Alleen de branches Gezondheidszorg & farmacie, ICT & Internet, Industrie & Productie en Groothandel en Detailhandel hadden een licht stijgende multiple. Daarbij was de multiple van Gezondheidszorg & Farmacie het grootst (5,8) en de multiple in de branche Automotive, Transport en Logistiek (3,65) het laagst (zie figuur twee).

Verkoopwaarde overschat

Een laatste opvallende uitkomst van deze Overname Barometer is dat vier van de tien ondernemers de verkoopwaarde van hun bedrijf veel te hoog inschatten. Gemiddeld denkt zo’n ondernemer 30% meer voor zijn bedrijf te krijgen dan de reële marktwaarde, een prijs die ‘fair’ is voor zowel koper als verkoper. In de meeste gevallen wordt de te optimistische waardering veroorzaakt door wensdenken (36%). Ondernemers gaan bijvoorbeeld uit van het bedrag dat ze nodig hebben voor hun pensioen en zien dat als startpunt van de onderhandelingen. Andere redenen die veel werden genoemd voor het te hoog inschatten van de reële waarde van het bedrijf zijn: Verkeerd geïnformeerd door vrienden/ kennissen (24%) en Zelfoverschatting (23%).

Emotionele waarde

Volgens Floyd Plettenberg, binnen Brookz verantwoordelijk voor de Overname Barometer, zijn er daarnaast nog steeds veel ondernemers die werkelijk geen benul hebben hoe kopers naar de waarde van hun bedrijf kijken. Plettenberg: ‘Verkopende ondernemers kijken teveel naar het verleden en verwarren daarnaast de feitelijke waarde van hun bedrijf met emotionele waarde (geïnvesteerde bloed, zweet en tranen). Die zaken zijn voor een koper helemaal niet interessant. Die kijkt vooral naar de toekomst: waar synergieën te halen zijn en hoe lang het hem zal kosten om de betaalde overnamesom terug te verdienen.’ De Brookz Overname Barometer werd in januari 2016 gehouden onder 178 overnameadvieskantoren (ca.700 overnameadviseurs). Uitgedrukt in het aantal begeleide transacties vertegenwoordigen deze kantoren rond de 90% van de Nederlandse MKB-overnamemarkt. De Nederlandse MKB-markt is hierbij gedefinieerd als bedrijven met een dealwaarde tussen de 1 – 30 miljoen euro.

Redactie team, Brookz

De redactie van Brookz bestaat uit een team van deskundige en ervaren auteurs op het gebied van bedrijfsovername, groei en financiering. De redactie is onafhankelijk en schrijft objectief over nieuws, trends en ontwikkelingen in de Nederlandse overnamemarkt. 

artikel delen