Meer bedrijfsovernames en genuanceerdere waarderingen

Redactie team, Brookz | October 13, 2015

Na de ontnuchtering van de vorige hausse wordt er een stuk genuanceerder naar de waarde van een bedrijf gekeken. Want ook al trekt de overnamemarkt weer aan, dat is nog geen garantie voor stijgende transactieprijzen.

‘Wat telt is de rendementsverwachting van het specifieke bedrijf.’

Bedrijfswaardering

Chris Denneboom heeft als register valuator en partner van Value- Pro, een adviesbureau op het gebied van bedrijfswaardering, goed zicht op ontwikkelingen in de markt. Hij beaamt dat de overnamemarkt sinds vorig jaar aantrekt, maar waarschuwt voor overspannen verwachtingen. Terecht wijst Denneboom op het verschil tussen waarde en prijs, dat nogal eens over het hoofd wordt gezien: ‘Waarde is subjectief. Je redeneert altijd vanuit de positie van een koper of verkoper. Daarbij: wat telt is de rendementsverwachting van het specifieke bedrijf. Of de markt in zijn geheel stijgt of daalt, doet er eigenlijk niet toe. Er zijn genoeg bedrijven waarmee het in een stijgende markt niet goed gaat, bijvoorbeeld omdat ze producten verkopen waar geen vraag naar is. Omgekeerd zijn er bedrijven die in een stijgende markt de juiste niche hebben gevonden en heel goed presteren.’

Denneboom grijpt het punt aan om een lans breken voor zijn eigen professie. De werkelijke waarde van een bedrijf bereken je niet met een vaste formule, benadrukt hij, al doen accountants dat in de regel wel. Een register valuator kijkt vooral naar de rendementsverwachtingen op de lange termijn. Denneboom: ‘We proberen het businessmodel te doorgronden en te bepalen welk marktaandeel er kan worden gerealiseerd. Een dipje van twee jaar heeft geen structurele invloed op de waarde van een bedrijf.’

De prijs van een bedrijfsovername

Anders dan de waarde, is de prijs die voor een bedrijf wordt betaald de uitkomst van een onderhandeling en daarmee gevoelig voor de marktomstandigheden. In een recessie is het nu eenmaal lastiger om een onderneming te verkopen. Kopers worstelen om de financiering rond te krijgen, waardoor prijzen vaker onder het niveau van de waardering van de verkoper liggen. Transacties komen dan niet tot stand.


Een aantrekkende markt betekent evenwel niet een vanzelfsprekende terugkeer naar de situatie van voor 2008, stelt Denneboom: ‘Het type koper is veranderd. De starter die honderd procent van zijn financiering bij de bank ophaalt, bestaat niet meer. Wat tien jaar geleden staande praktijk was, is nu ondenkbaar. Bot gezegd is het aantal onverstandige kopers sterk afgenomen. Daarvoor in de plaats zijn er kopers gekomen die vanuit strategische overwegingen een concurrent of een bedrijf in de eigen keten overnemen. En natuurlijk de private equity firma’s.’

Koopjesjagers moeten nu hun slag slaan, denkt Denneboom: ‘Het duurt altijd even voordat de perceptie van de verkopers zich aanpast aan de nieuwe marktomstandigheden. Mensen zijn geneigd om hun verwachtingen te baseren op de reëlere prijzen van de afgelopen jaren. Dat betekent dat de prijzen op dit moment gunstig zijn ten opzichte van de waarde van bedrijven. Zo’n situatie duurt meestal niet lang. Op een gegeven moment slaat de euforie bij de verkopers toe en stijgen de prijzen.’

Lucht

Tom Beltman, partner bij fusie- en overnamespecialist Marktlink, register valuator en secretaris van het Nederland Instituut voor Register Valuators, ziet de laatste tijd meer ‘leven in de markt’, maar het blijft een voorzichtig herstel. Het grote knelpunt is nog steeds de beperkte toegang tot financiering. Zolang die situatie voortduurt, zullen overnameprijzen geen wilde sprongen maken. Een deel van zijn werk is het temperen van de verwachtingen van verkopers, vertelt Beltman: ‘We hebben met Marktlink vorig jaar een onderzoek gedaan onder ruim tweehonderd ondernemers in het MKB. We vroegen wat ze dachten dat hun bedrijf waard is. Gemiddeld rekenden de ondernemers op 8,8 maal de bedrijfswinst. In de meeste gevallen is dat absoluut niet realistisch. Het is eerder de helft - een factor 4 tot 5.’

Volgens Beltman moeten veel MKB’ers eerst ‘op aarde terugkomen’ en zit er nog steeds lucht in de prijzen. Omgekeerd waren de door Marktlink ondervraagde ondernemers te pessimistisch over het aantal geïnteresseerde kopers en de verkoopmogelijkheden. Veel eigenaren gaven aan dat ze niet verwachtten dat iemand hun bedrijf op dit moment wil kopen. Dat weerhoudt ze ervan om de markt te betreden. Onterecht, denkt Beltman: ‘Er zijn nog altijd veel meer kopers dan verkopers.’

Net als Denneboom denkt Beltman dat de crisis de overnamemarkt fundamenteel heeft veranderd: ‘Er wordt door investeerders en banken veel genuanceerder naar bedrijven gekeken. Een paar jaar geleden werden bij waardebepalingen veelal dezelfde multiples gehanteerd. Die werkwijze zie ik gelukkig steeds minder. Risico’s worden beter op waarde geschat. Een bedrijf dat vooral op projectbasis werkt, heeft bijvoorbeeld een hoger risicoprofiel dan een bedrijf met een brede, vaste klantenkring. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar voorheen werden dat soort cruciale verschillen in de rekenmodellen nauwelijks meegenomen. Doordat dat nu wel gebeurd, lopen de overnamebedragen sterker meer uiteen, soms zelfs binnen een bepaalde niche.’

Volgens onderzoek van Marktlink wil een op de drie oudere DGA’s zijn bedrijf binnen vijf jaar van de hand doen. Toch kijkt de meerderheid de kat uit de boom. Twee op de drie DGA’s heeft geen idee aan wie ze hun bedrijf zouden moeten verkopen. Te lang wachten op betere tijden heeft weinig zin, denkt Beltman: ‘Het is niet zo zwart-wit als sommige ondernemers denken. De markt is nooit helemaal dood geweest. En al heerst er geen hosannastemming, er zit zeker beweging in de markt.’ 

Zelf een bedrijf overnemen? Bekijk hier al het aanbod op Brookz.

Redactie team, Brookz

De redactie van Brookz bestaat uit een team van deskundige en ervaren auteurs op het gebied van bedrijfsovername, groei en financiering. De redactie is onafhankelijk en schrijft objectief over nieuws, trends en ontwikkelingen in de Nederlandse overnamemarkt. 

artikel delen


Nieuwste bedrijven te koop ontvangen?

Inschrijving Brookz nieuwsbrief
Schrijf je in voor de Brookz nieuwsbrief en ontvang tweemaal per week het nieuwste bedrijvenaanbod in je inbox!
 




Reden interesse